Drogreden: geen rekening houden met alternatieve verklaringen

Bij een tv-spel van RTL4 kunnen mensen thuis meespelen via een app. Aan het eind van het programma wordt de thuiswinnaar bekend gemaakt. Een kijker die zich verveelt, besluit de naam van de winnaar op te zoeken op internet. Hij ontdekt dat iemand met de naam van de winnaar voor een van de sponsors werkt. De kijker besluit deze informatie te delen op Facebook. In de reacties wordt RTL beschuldigd van bedrog. (bron:nu.nl) Lees verder →

Boekbespreking: Pleidooi tegen volmaaktheid

In Pleidooi tegen volmaaktheid onderzoekt filosoof Michael J. SandelSandel-boekcover wat de bezwaren zijn tegen het inzetten van gentechnologie om mensen te verbeteren. Allereerst geeft hij vier voorbeelden van inzet van genetische modificatie die nu al (bijna) mogelijk is: voor spierversterking, voor geheugenverbetering, vergroting van de lichaamslengte en geslachtsbepaling. Bij ieder voorbeeld laat hij zien dat mensen vaak geen bezwaar hebben als gentherapie wordt gebruikt voor genezing van een aandoening, maar dat er wel bezwaren zijn als het gaat om het verbeteren van een gezond lichaam. Lees verder →

Toelichting: plichtethiek – Geld terug brengen

De plichtethiek is een heel strenge ethiek. In de plichtethiek telt een goede daad alleen als een moreel juiste daad als je ook om de juiste reden de goede daad deed. Kijk bijvoorbeeld naar het volgende bericht:

Een vrouw in New Hampshire bestelde bij de Burger King een hamburger en een zoete thee. Maar in plaats van haar bestelling kreeg ze een zak met geld. De vrouw en haar man besloten het geld terug te brengen: Ze zijn Jehovah’s getuigen en zeiden dat “Jehovah alles ziet”. [bron: nu.nl]

Volgens de plichtethiek van Kant handelden deze mensen niet moreel. Dat lijkt misschien raar, want deze mensen hebben toch het juiste gedaan? Ze hebben geld dat niet voor hen bedoeld was teruggebracht naar de mensen van wie het geld wel was. Dat klopt, maar volgens de plichtethiek was de reden die ze daarvoor hadden niet moreel. Lees verder →

Macht en moreel (on)juist gedrag

Een bekende uitdrukking is “Macht corrumpeert”. Ofwel, wie veel macht heeft, zal ook misbruik maken van die macht. De laatste tijd zijn er natuurlijk veel voorbeelden in het nieuws van mensen met macht die misbruik maken van die macht. Lees verder →

Dierproeven met honden

De Spits van vrijdag 22 augustus heeft op de voorpagina een grote foto van een droevig kijkende hond met daaronder het woord doodvonnis in hoofdletters. De foto is een aankondiging van een artikel op pagina 4. In dit artikel wordt verteld dat Universiteit Maastricht dierproeven wil doen met labradors. De universiteit gebruikt 39 honden om onderzoek te doen naar hartfalen. In het onderzoek krijgen de honden pacemakers om hun hartritme te beïnvloeden. Dit zijn dezelfde pacemakers als bij mensen worden gebruikt. Onderdeel van het onderzoek is wel dat de honden gedood worden, zodat na een autopsie hun hart goed bestudeerd kan worden.

In het artikel komt voornamelijk een lid van de Anti Dierproeven Coalitie (ADC) aan het woord. De ADC is tegen alle dierproeven, dus ook tegen dit onderzoek naar hartfalen met honden. De ADC zamelt handtekeningen in om de dierproeven met honden te stoppen. In eerste instantie lijkt de actie succes te hebben. De Universiteit Maastricht zegt dat ze niet met de dierproeven zal beginnen en nog eens zal nadenken over het onderzoek. Op 25 september maakt de Universiteit bekend dat ze deze proeven met honden toch gaat uitvoeren omdat het onderzoek medisch noodzakelijk is en er geen geschikte alternatieven zijn.
Lees verder →

Moraliteit in het dagelijks leven

Op 12 september stond in het NRC Handelsblad een interview met Mark Brandt. Mark Brandt doet onderzoek naar moraliteit in het dagelijks leven.

Bij veel onderzoek naar de moraal vragen de onderzoekers mensen om na te denken over een gedachte-experiment. De proefpersonen krijgen bijvoorbeeld het volgende morele dilemma om over na te denken:

Een trein rijdt met grote snelheid over het spoor. Verderop werken drie mannen aan het spoor. Je kunt ze niet waarschuwen dat er een trein aan komt. De trein kan ook niet meer op tijd stoppen. De drie mannen zullen overreden worden door de trein. Er is één mogelijkheid om hun leven te redden: de trein kan naar een zijspoor gestuurd worden. Jij kunt die wissel omzetten. Maar bedenk wel dat het zijspoor een doodlopend spoor is. De trein zal op een muur botsen en de machinist gaat dood. Wat doe je?

Lees verder →

Toelichting: Hellend vlak

In Ethiek in begrijpelijke taal noem ik het hellend vlak argument een drogreden. In De kwestie stelt Inez de Beaufort dat een hellend vlak argument ook het begin van een morele discussie kan zijn.

In morele discussies is er altijd wel iemand die zegt: als je A toestaat, dan kan dat leiden tot situatie B. Situatie B is iets heel ergs dat eigenlijk niemand wil. En daarom, zegt deze persoon, moet je situatie A ook niet toestaan.

Dit is een hellend vlak argument. Een hellend vlak is een soort glijbaan. Als je erop stapt, kun je alleen nog maar naar beneden. Een hellend vlak argument is een drogreden. Een drogreden is een argument dat sterk lijkt, maar niet sterk is. Bijvoorbeeld de heel erge situatie B. Is het echt waarschijnlijk dat die situatie zal optreden als je A toestaat? Lees verder →

Bieden op fitnesstoestellen

Het bedrijf Schram heeft een fitnessruimte waar de medewerkers gebruik van kunnen maken. Veel medewerkers doen dat ook. Een uurtje sporten na het werk scheelt toch weer een ritje naar de sportclub.

In 2014 gaat het bedrijf verhuizen naar een ander gebouw. In dat gebouw is geen plaats voor een fitnessruimte. De directie besluit de fitnesstoestellen te verkopen. Er komt een lijst met alle spullen en alle medewerkers mogen bieden op de toestellen die ze willen hebben. De persoon die het hoogste bod uitbrengt, krijgt het toestel toegewezen. De medewerkers kunnen bieden door een mailtje te sturen naar Harm, die houdt de lijst bij. De directie wil geen veiling. Ze is bang dat mensen dan tegen elkaar op gaan bieden en dat dat leidt tot scheve gezichten. Lees verder →

Boekbespreking: Gesplitst van Neal Shusterman

In het boek Gesplitst van Neal Shusterman heeft de medische wetenschap enkele grote sprongen vooruit gemaakt. Zo is het Gesplitst coverniet alleen mogelijk om donororganen te transplanteren, maar kunnen hele lichaamsdelen, zoals armen en zelfs hersenen, van een lichaam naar een ander lichaam getransplanteerd worden. Het hele lichaam kan worden hergebruikt. Veel aandoeningen die in de huidige wereld niet genezen kunnen worden, zijn in Gesplitst wel te genezen.

Het boek speelt zich af in Amerika in een verzonnen toekomst. De meningsverschillen over abortus werden zo heftig, dat dit leidde tot een burgeroorlog. Bij de besprekingen over de vrede is afgesproken dat abortus verboden is. Je zou denken dat in deze wereld de mensen bescherming en verbetering van het leven erg belangrijk vinden. Dat blijkt tegen te vallen. Lees verder →

Verschil tussen ethiek en moraal

Veel mensen gebruiken de termen “ethiek” en “moraal” door elkaar. Ze denken dat “ethiek” en “moraal” hetzelfde betekenen. Dat is niet juist.

Moraal is het geheel aan normen en waarden. Je moraal zijn alle normen en waarden die voor jou belangrijk zijn. Met je moraal bepaal je of je iets goed of fout vindt. Goed zijn de dingen die bij jouw normen en waarden passen; fout zijn de dingen die niet bij jouw normen en waarden passen.

Ethiek is het (kritisch) nadenken over de moraal. Waarom vind je dat iets wel of niet bij jouw normen en waarden past? Iets is “ethisch” als je er nog even over na moet denken. Je weet dan nog niet of je het goed of fout vindt. Je hebt nog geen oordeel. Lees verder →